Współwłasność samochodu to jedna z najskuteczniejszych metod obniżenia kosztów ubezpieczenia, szczególnie w przypadku osób z krótkim stażem za kierownicą. Mechanizm ten opiera się na zasadzie solidarnej odpowiedzialności i wspólnego budowania historii ubezpieczeniowej. Choć rozwiązanie to niesie ze sobą wymierne korzyści finansowe, wymaga pełnego zrozumienia zasad, jakimi kierują się towarzystwa ubezpieczeniowe przy wyliczaniu składek oraz likwidacji szkód.
Jak działa współwłasność w praktyce ubezpieczeniowej?
Kiedy pojazd ma dwóch lub więcej właścicieli, ubezpieczyciel przy wyliczaniu składki bierze pod uwagę dane wszystkich osób wpisanych do dowodu rejestracyjnego. Kluczowe jest to, że zniżki są przypisane do osoby (numeru PESEL), a nie do pojazdu.
- Wykorzystanie zniżek doświadczonego kierowcy: Jeśli współwłaścicielem auta jest osoba posiadająca maksymalne zniżki za bezszkodową jazdę, ubezpieczyciel uwzględnia jej historię przy kalkulacji. Dzięki temu młody kierowca, który normalnie płaciłby wysoką składkę, korzysta z wypracowanego stażu starszego współwłaściciela.
- Gromadzenie własnej historii: Największą zaletą dla młodej osoby jest fakt, że będąc współwłaścicielem, od pierwszego dnia polisy gromadzi własne lata bezszkodowej jazdy. Pozwala to na wypracowanie własnych zniżek w przyszłości, co umożliwi tani zakup ubezpieczenia na samodzielnie posiadany pojazd.
Ryzyka związane ze współwłasnością – co w razie szkody?
Największą pułapką współwłasności jest fakt, że historia ubezpieczeniowa jest wspólna w zakresie zdarzeń drogowych. Oznacza to, że każda kolizja spowodowana przez jednego ze współwłaścicieli wpływa na historię pozostałych osób.
- Utrata zniżek u wszystkich właścicieli: Jeśli młody kierowca spowoduje stłuczkę, informacja o tym trafia do bazy Ubezpieczeniowego Funduszu Gwarancyjnego (UFG) i zostaje przypisana do wszystkich współwłaścicieli. W efekcie doświadczony kierowca traci część swoich zniżek (zazwyczaj od 10% do 20% przy jednej szkodzie) we wszystkich polisach, które posiada – również na inne samochody.
- Odpowiedzialność cywilna: Choć za sam czyn na drodze odpowiada sprawca (mandat, punkty karne), to regres ubezpieczeniowy w specyficznych sytuacjach (np. ucieczka z miejsca zdarzenia, jazda pod wpływem) może uderzyć finansowo w obu właścicieli.
Czy warto dopisać współwłaściciela tylko dla zniżek?
Decyzja o dopisaniu współwłaściciela powinna być poprzedzona chłodną kalkulacją. Jest to opłacalne przede wszystkim wtedy, gdy oszczędność na składce przewyższa ryzyko potencjalnej utraty zniżek przez doświadczonego kierowcę.
Kiedy współwłasność jest najbardziej korzystna?
- Gdy różnica w cenie polisy między samodzielnym ubezpieczeniem a współwłasnością wynosi kilkaset lub więcej złotych.
- Gdy doświadczony kierowca posiada tzw. „ochronę zniżek”, która pozwala na zachowanie stawek nawet po wystąpieniu jednej szkody w roku.
- Gdy chcemy pomóc młodej osobie w budowaniu historii ubezpieczeniowej przy minimalnym koszcie bieżącym.
Procedura dopisania współwłaściciela
Aby współwłasność była uznana przez ubezpieczyciela, musi ona zostać formalnie odnotowana w Wydziale Komunikacji. Można to zrobić na dwa sposoby:
- Umowa sprzedaży: Zakup pojazdu przez dwie osoby od razu na wspólną umowę.
- Umowa darowizny: Przekazanie udziału w samochodzie (np. 1/2 części) bliskiej osobie. Wymaga to zgłoszenia w urzędzie i wpisu do dowodu rejestracyjnego, a często także zgłoszenia w Urzędzie Skarbowym (choć darowizny w najbliższej rodzinie są zwolnione z podatku).
FAQ – Najczęstsze pytania o współwłasność i zniżki
1. Czy współwłaściciel musi być spokrewniony?
Nie. Współwłaścicielem może być dowolna osoba, jednak ubezpieczyciele najchętniej przyznają zniżki w ramach najbliższej rodziny. W przypadku osób niespokrewnionych procedury weryfikacji ryzyka mogą być bardziej restrykcyjne.
2. Czy można mieć zniżki, będąc tylko użytkownikiem, a nie właścicielem?
Zazwyczaj nie. Historia ubezpieczeniowa jest budowana przez właścicieli i współwłaścicieli pojazdu wymienionych w dowodzie rejestracyjnym lub umowie ubezpieczenia. Samo wskazanie kierowcy jako głównego użytkownika zazwyczaj nie wystarcza do gromadzenia lat bezszkodowej jazdy.
3. Czy po śmierci współwłaściciela zniżki przepadają?
Zniżki są przypisane do osoby, więc po jej śmierci nie można ich „odziedziczyć” w sensie prawnym. Jednak drugi współwłaściciel nadal zachowuje własną historię, którą wypracował w trakcie trwania współwłasności.